Demokracja i feminizm w Ukrainie - historia "Ruchu" i Sojuszu Ukrainek. Seminarium naukowe. - Instytut Pileckiego
18.06.2026 (Thu) 18:00
Demokracja i feminizm w Ukrainie - historia "Ruchu" i Sojuszu Ukrainek. Seminarium naukowe.
Demokracja i feminizm w Ukrainie - historia "Ruchu" i Sojuszu Ukrainek. Seminarium naukowe.
Zusammenfassung auf Deutsch: Dieses Seminar widmet sich den Verbindungen zwischen demokratischen, nationalen und feministischen Bewegungen in der Ukraine. Im Mittelpunkt stehen Dokumente der ukrainischen Demokratiebewegung Ruch sowie des Bundes der Ukrainerinnen, die Einblicke in die politischen und gesellschaftlichen Umbrüche seit dem 20. Jahrhundert geben. Anhand dieser Quellen wird diskutiert, wie der Kampf um Unabhängigkeit, Demokratie und Frauenrechte historisch miteinander verwoben ist. Die Veranstaltung findet auf Ukrainisch und Polnisch statt.
Demokracja i feminizm w Ukrainie - historia "Ruchu" i Sojuszu Ukrainek.
Seminarium naukowe z Olhą Bozhan
18.06 | 10:00-12:00
Lokalizacja: Centrum Badań Historycznych Polskiej Akademii Nauk w Berlinie Majakowskiring 47, 13156 Berlin
Przed wydarzeniem zgłoszeni uczestnicy otrzymają wybór dokumentów oraz - w razie potrzeby - link do spotkania. Prosimy o rejestrację pod adresem: info@cbh.pan.pl.
W jaki sposób walka o niepodległość i demokrację w Ukrainie przeplata z feminizmem?
Ludowy Ruch Ukrainy (Ukraińskij Narodnyj Ruch) oficjalnie powstał na początku 1989 jako społeczno-polityczna organizacja, opierająca się na programie i statucie zaproponowanymi przez Związek Pisarzy Ukrainy. W Ruchu działali m.in. wcześniejsi dysydenci, w tym Wiaczesław Czornowił – pisarz, dysydent, członek Ukraińskiej Grupy Helsińskiej, w niepodległej Ukrainie kandydat na prezydenta. Autor zbioru „Licho z rozumu (Portrety dwudziestu „przestępców”)” z 1967 roku, który został przemycony i opublikowany we Francji. W 1991 roku został wybrany Hetmanem Ukraińskiego Kozactwa i symbolicznie podarł Umowę Perejasławską z Rosją z 1654 roku.
Związek Ukrainek (Sojuz Ukrainok) to największa kobieca organizacja w Ukrainie, powstała w 1917 roku we Lwowie. W roku 1933 Związek pod przywództwem Mileny Rudnickiej – doktorki filozofii, dziennikarki i pisarki - uchwalił rezolucję, w której potępił Holodomor i domagał się rozpatrzenia tej sprawy przez Ligę Narodów i Międzynarodowy Czerwony Krzyż. W kongresie zorganizowanym przez Związek w 1934 roku wzięło udział ponad 10.000 kobiet z całego świata (z wyjątkiem ZSRR). W 1938 polskie władze zabroniły na kilka miesięcy działalności Związku, a rok później został on zlikwidowany przez władzę sowiecką. W 1989 Związek się odrodził we Lwowie a następnie w Kijowie, jako organizacja społeczno-oświatowa. W latach 1991 – 2001 na jego czele stała Atena Paszko – poetka i dysydentka. Jej mężem był Wiaczesław Czornowił. Ze środowiska Związku Ukrainek wyszła m.in. Ella Lamach – obecnie szefowa Centrum Rozwoju Demokracji w Kijowie (Центр – Розвиток демократії).
Podczas seminarium w dokumenty Ludowego Ruchu Ukrainy i Związku Ukrainek, przechowywane w Centralnym Państwowym Archiwum Stowarzyszeń Publicznych i Ukrainiki w Kijowie. Będzie to punkt wyjścia do rozmowy o związkach ruchów demokratycznych i feministycznych w Ukrainie.
Olha Bazhan – archiwistka, dyrektorka Centralnego Państwowego Archiwum Stowarzyszeń Publicznych i Ukrainiki, Zasłużona Pracownica Kultury Ukrainy. Ukończyła Wydział Historii Kazachskiego Narodowego Uniwersytetu im. Al-Farabiego (1989). Współpracuje z organizacjami społecznymi w zakresie włączania ich dziedzictwa dokumentacyjnego do Narodowego Zasobu Archiwalnego. Ponadto zajmuje się transferem ukrainiki z zagranicy do Ukrainy. Była zaangażowana w proces włączenia dokumentów dotyczących awarii w Czarnobylu oraz spuścizny „Babyn Jar” do Międzynarodowego Rejestru UNESCO „Pamięć Świata”.